MENÜ
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyon
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkari
  • Hatay
  • Isparta
  • Mersin
  • İstanbul
  • İzmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • K.Maraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce

İş Kazalarının Nedenleri

443 defa okunduYorumlanmadı kategorisinde, tarihinde yayınlandı
İş Kazalarının Nedenleri

İş Kazalarının Nedenleri:

               İnsanlık tarihi kadar eski bir geçmişe sahip iş kazalarının ciddi bir sosyal risk olarak değerlendirilmesi Sanayi Devriminden sonra olmuştur. Dünyada ve Türkiye’de çalışma yaşamının birçok sorunu olmakla birlikte belki de en başta iş kazaları gelmektedir. Türkiye iş kazaları ve işçi ölümleri konusunda Avrupa’da birinci sırada dünyada ise üçüncü sırada yer almaktadır. Ülkemizde çalışanların maruz kaldığı iş kazaları ve bu kazalar sonucu meydana gelen ölüm, yaralanma olayları ile ekonomik kayıplar, gelişmiş ülkelere oranla oldukça fazladır. İş kazalarıyla ilgili yapılan araştırmalar; kazaların meydana gelmesinde çoğunlukla çalışanların birtakım kişisel özelliklerinin etkili olduğunu, bunun yanı sıra makine, teçhizat ve çalışma ortamındaki hata ve eksikliklerin de kaza nedenleri arasında olduğunu ortaya koymuştur. Bir başka deyişle, iş kazalarının birinci dereceden temel nedenleri; çalışanların güvensiz/emniyetsiz tutum ve davranışları ile iş yerindeki güvensiz/emniyetsiz durumlardan oluşmaktadır.

                 Bilindiği üzere İnsan, maddi ve manevi yönü olan bir varlıktır. İnsanın manevi yönü ruh ile vücut bulur. Ruh; akıl, zeka, irade, hafıza, algılama, duygu, sevinç,keder, vicdan, nefis vb. argümanlarla birlikte işlevini ifa eder. İşte ruh; iyiyi-kötüyü,doğruyu-yanlışı, haklıyı-haksızı, tehlikesizi-tehlikeliyi bu argümanları ile birlikte değerlendirir, ayırır ve seçimini yapar. Alışkanlıklarda ısrarcı olunması, nefse yenik düşülmesi, cehalet ve ön yargısal davranışlar, insanın psikolojik durumu, çevresel etkiler, sosyal durumları bu ayırımların sağlıklı yapılmasını engeller. Normal davranışlardan anormal davranışlara doğru sapmalar baş gösterir. Bu gibi durumlar psikolojik sorunlara yol açar ve insan olma özelliğimizde zafiyetler baş gösterir. İşte kurallara uymamakta, iş kazalarının nedenlerinde de böyle psikolojik ve sosyolojik durumlar söz konusudur.

            İnsan,sorumluluk duygusu taşıyan bir varlıktır. Allah C.C insanı yaratırken sorumlu kılmıştır ve bu sorumluluğun başta geleni Allah C.C’ın bize verdiği bu bedeni koruma sorumluluğudur. Bundan dolayıdır ki, insan normal davranışlarda bulunmakla yükümlüdür. Zaten fıtrata uygun olanda budur. Anormal davranışlar ile sorumluluğumuzu yerine getirmeyerek gerek bedenimize gerekse çevremize maddi ve manevi zararlar vermiş oluruz.

              İşte,iş kazalarının en önemli nedenlerinden olan emniyetsiz davranışların temelinde de anormal davranışlar/sorumsuz davranışlar yatmaktadır. Tabi ki, iş kazası nedenlerinin tamamını sorumsuz davranışlara bağlamak yanlış olur. Ancak, önemli bir etkendir.

                 İş kazalarında zarar gören insanların,eski sağlıklı durumlarına getirilmesi çoğu zaman mümkün olmamaktadır. Örneğin,iş kazası ve meslek hastalığı sonucu parmakları kopan ya da akciğeri çalışmaz hale gelen bir isçinin kaybettiği uzvunun yerine yenilerinin bulunmasının imkansız olduğu bir gerçektir. Bu nedenle is kazaları ve meslek hastalıklarının yol açtığı gerçek zararların hesaplanması imkansızdır.

             Bugünün sanayileşmiş toplumlarında her yıl milyonlarca is kazası ve meslek hastalığı meydana gelmektedir. Bunların sonucunda da isçilerin bazıları hayatını kaybetmekte, bazıları sakat kalmakta bazıları da hafif şekilde yaralanmaktadır. İş kazaları ve meslek hastalıkları sonucunda ödenen bedel, maddi ve manevi olarak hesaplanamayacak kadar yüksektir. Bu nedenle is kazalarının mutlaka önlenmesi gerekmektedir. İş kazalarının önlenmesi, işverenler, isçiler ve aileleri, ülke ekonomisi kısaca, toplumun herkesimi için son derece önemli bir konudur

                  “İş kazaları niye olmaktadır?” Bu soru, Ergonomistlerin ve Uzmanların güvenlik ve sağlık çalışmalarını yıllardır meşgul eden bir problemdir. Zira bu soruya bulunacak cevap, kazaları önleyebilmek için yapılacak çalışmaların temelini teşkil eder. Bunun için tüm fiziksel çalışma şartları altında insan performans ve kapasitesine uygun olmayan unsurların yani kaza sebeplerinin belirlenerek elimine edilmesi gerekir.

                Bilimsel çalışmalarca ispatlanmıştır ki; hiçbir kaza durup dururken, tesadüfî olarak ya da sebepsiz meydana gelmez. Bu sebeple, oluşan küçük yada büyük tüm kazaları dikkatlice incelemek, hiçbirisini göz ardı etmeden analiz etmek, yol açan nedenleri araştırmak ve değerlendirme sonrasında gerekli ders ve önlemleri almak, kaza tekrarlarının önlenmesi veya etkilerinin en aza indirgenmesi açısından son derece önemlidir.

İnsan yaşadığı çevre, çalıştığı işyeri ve ortam, kullandığı enerji,malzeme, makine ve teçhizatla yakın ilişki içindedir. Elbette ki bu etkileşimleriçinde bir kazanın meydana gelmesinde bir değil birçok faktör rol oynar.

       İş kazalarının ve meslekhastalıklarının çıkış nedenleri incelendiğinde;

  • Başta iş sağlığı ve güvenliği kültürünün oluşmaması,
  • İşveren ve işveren vekillerinin bu konuda yapılan çalışmaların önemine inançlarının olmaması, angarya faaliyetler olarak görülmesi, maliyet unsuru olarak değerlendirilmesi,işini yapmazsan/yapamazsan kapı orada yaklaşımı,
  • Çalışanların alışkanlıklarını sürdürmede direnmesi, bize bir şey olmaz mantığına sarılması,patron işten atar endişesi, ön yargılar,
  • Yönetici konumundaki personelin kraldan çok kralcı tutumu, önce emniyet yaklaşımının olmaması/önemsenmemesi, üretimde aksama endişesi,
  • Devletin yeteri kadar denetim ve rehberlik görevini yerine getirememesi vb. etkenleri sıralayabiliriz.

             İş kazalarının ve meslek hastalıklarının çıkış nedenlerine baktığımızda işin vicdani boyutunun ve sorumluluk duygusunun ne kadar önemli olduğu anlaşılmaktadır. İşte bu vicdani ve sorumluluk yönünün olumsuz tezahürü veya nefsi yönünün ağır basması sonucu ortaya çıkan anormal davranışlar iş kazalarının önemli bir nedeni olan emniyetsiz davranışlar olarak karşımıza çıkmaktadır.

Zeynel ARIKOĞLU

Yazar:Zeynel ARIKOĞLU

Hacettepe Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği.
Çalışma ve Sosyal Güvenik Bakanlığında İş Müfettişliği (Teknik)
Çevre Bakanlığı, İller Bankası Genel Müdürlüğü ve TC. Karayolları Genel Müdürlüğünde Müfettiş ve Başmüfettiş
Birçok işletmede İş Sağlığı ve Güvenliği ve Çevre konularında denetim ve incelemeler. Çok sayıda işletme,inşaat ve fabrikada İş Güvenliği Uzmanlığıve Eğitimi 
Sertifikalar:
A Sınıfı İşi Güvenliği Uzmanlığı Belesi
İşyeri Hekimliği Ve İş Güvenliği Uzmanlığı Eğitici Belgesi

Etiketler:
Yorum Yaz